สบู่ที่ทำมาจากมะขาม

ส่วนผสม

1. กลีเซอรีน 1  กิโลกรัม
2. ผงข้น
3. ผงฟอง(ฟองเส้น)
4. หัวน้ำหอม กลิ่นโดป Dove,มะขาม
5. สี (สมุนไพร)

วิธีการทำสบู่มะขาม

1. เจาะสันกระป๋อง ตัดลงมีถึงก้น แล้วใช้กรรไกรตัดให้ออกมาเป็นแผ่นๆจากกระป๋องลงมา2.5 ซ.ม. แล้วนำมาขดเป็นวงกลม ใช้ไม้บรรทัดพลาสติกแข็ง ใช้ขัดกระป๋อง ต้องหุ้มด้วยผ้าถ้าต้องการวงกลมใช้สก็อตเทป บิดด้านนอกอีกครั้ง
2. ทาวาสลีน ลงบนแม่พิมพ์
3. เวลานำกลีเซอร์น อุ่นแล้ว(กลีเซอร์น ห้ามใส่น้ำอย่างมากเพราะน้ำ ทำให้ไม่แข็งตัว ประมาณ 45 องศา ดูจนกลีเซอร์นอุ่นใส
4. เอาฟองเส้น10 กรัมใส่ลงไปในกลีเซอร์น หลังข้นไปเรื่อย
5. ใส่ผงข้นที่มีของเหลวใส่ข้นจนละลายเป็นเนื้อเดียวกัน6.นำกลีเซอร์นมาเทใส่ในแม่พิมพ์แล้วรอจนแห้งก็เสร็จสมบูรณ์

แนะนำวิธีการทำครีมนวดผมจากมะขาม

ส่วนผสม

1. รินคอมเปาว์ 200 กรัม
2. คาโค 150 กรัม
3. กรดซิตริก 10 กรัม
4. น้ำสะอาด (น้ำต้มสุก) 4 กิโลกรัม
5. สีธรรมชาติ เช่นสีดอกอัญชัญ ใบเตย มะขาม
6. หัวน้ำหอม 1/2 ออนซ์
7. กันบูด 1 ออนซ์
8. วิตามินB5 ใช้ผมนิ่ม, BB 3  ฝา

วิธีทำ

1. เอาน้ำผสมรินคอมเปาว์ผสมคาโคผสมกรดซิตริกกวนให้เข้ากัน
2. เติมสีนำไปตั้งไฟ ให้ส่วนผสมละลายจนข้ากันดี (ไม่ให้เดือด) กวนให้เข้ากัน
3. ปิดไฟกวนต่อให้อุณหภูมิลดจนเกือบเย็นเติมน้ำหอมเติมกันบูดกวนให้เข้ากัน
4. บรรจุขวด

มะขามเปรี้ยวยังไม่มีการจำแนกพันธุ์ ศูนย์วิจัยพืชสวนศรีสะเกษจึงได้ทำการรวบรวมและศึกษาพันธุ์มะขามเปรี้ยว
ตั้งแต่ปี 2526 โดยได้ตั้งหลักเกณฑ์การคัดเลือกพันธุ์มะขามเปรี้ยวไว้ดังนี้

1. ลักษณะทรงพุ่ม กระทัดรัด ทรงพุ่มโปร่งเป็นทรงกระบอกหรือครึ่งวงกลม
2. ฝักใหญ่ ตรง ความยาวไม่น้อยกว่า 10 เซนติเมตร เปลือกหนา และฝักไม่แตก
3. เนื้อมาก มีเนื้อ 50-55 เปอร์เซ็นต์ มีเมล็ด 33.9 เปอร์เซ็นต์ เปลือกกับรก (Placenta) มี 11.1 เปอร์เซ็นต์ เนื้อมีสีอำพัน
4. มีเปอร์เซ็นต์กรดทาร์ทาริค (Tartaric acid) สูงประมาณ 13.65-20 เปอร์เซ็นต์
5. การเจริญเติบโตดี ติดฝักสม่ำเสมอ ซึ่งผลการศึกษาเมื่อมะขามเปรี้ยวอายุ 5 ปี ให้ผลผลิตเป็นปีที่ 3 พบว่าต้นแม่พันธุ์ ศก. 019 ให้ผลผลิตสูงสุดเฉลี่ย 18.74 กิโลกรัม/ต้น รองลงมาคือแม่พันธุ์ ศก.018, ศก.02 โดยให้ผลผลิตเฉลี่ย 12.91 และ 11.64 กิโลกรัม/ต้น ตามลำดับ

คาดว่าอีกไม่นานจะสามารถคัดเลือกได้มะขามเปรี้ยวพันธุ์ดีสำหรับแนะนำให้เกษตรกรปลูก และเสนอเป็นพันธุ์รับรองของกรมวิชาการเกษตรต่อไป

ขั้นตอนในการทำทำมะขามแช่อิ่ม

ส่วนผสมในการทำทำมะขามแช่อิ่ม

1. มะขามสดฝักใหญ่ 1 กิโลกรัม ประมาณ 40 ฝัก
2. น้ำต้มเดือด
3. น้ำปูนใส 5 ถ้วย
4. น้ำเกลือ (เกลือ 1/2 ถ้วยต่อน้ำ 5 ถ้วย )
5. น้ำเชื่อม
6. น้ำตาลทราย 1/2 กิโลกรัม
7. เกลือป่น 1/2 ช้อนชา
8. น้ำ 3 ถ้วย

วิธีทำมะขามแช่อิ่ม

1. มะขามใส่หม้อ ต้มน้ำเดือดเทลงในหม้อมะขามให้ท่วมฝักมะขามทิ้งไว้ประมาณ 2 นาที เทน้ำออกให้หมด แช่น้ำเย็นทันที แกะเปลือกออก
2. นำมะขามที่แกะเปลือกออกแล้ว แช่ในน้ำปูนใสประมาณ 4 ชั่วโมง แล้วสงขึ้น ล้างด้วย น้ำอีกครั้ง
3. แช่ในน้ำเกลือประมาณ 3 ชม. แล้วล้างน้ำให้สะอาด ผึ่งให้สะเด็ดน้ำ
4. น้ำตาลทราย เกลือป่น น้ำ ตั้งไฟพอเดือดและน้ำตาล เกลือ ละลายหมด กรองด้วยผ้าขาว บาง พักไว้ให้เย็น
5. นำมะขามลงแช่ ให้น้ำเชื่อมท่วมมะขาม พักไว้ 1 วัน วันที่ 2 นำมะขามขึ้นจากน้ำเชื่อม นำน้ำเชื่อม อุ่นให้เดือด พักไว้ให้เย็น ใส่มะขามลงแช่ใหม่ทำเช่นนี้ 3-4วัน แต่วันหลังๆ ควรเพิ่มน้ำตาลอีกเล็กน้อย

คำแนะนำในการทำทำมะขามแช่อิ่ม

• น้ำร้อนช่วยทำให้แกะเปลือกมะขามออกได้ง่ายขึ้น แต่อย่าแช่นานเกินไป จะทำให้ มะขามสุกเปื่อย
• แช่มะขามในน้ำปูนใสเพื่อต้องการให้กรอบและแช่ในน้ำเกลือเพื่อให้มะขามลดความ เปรี้ยวลง
• มะขามแช่อิ่มที่ดีจะต้องกรอบ รสเปรี้ยวๆ หวานๆ
• น้ำเชื่อมสูตรนี้ ใช้ทำ มะยม มะดัน มะม่วงดิบ มะปรางดิบ หรือผลไม้อื่น แช่อิ่ม ได้

เครื่องปรุงสำหรับทำน้ำพริกมะขามสดผัด

1. มะขามสดอ่อนขูดผิว 3/4 ถ้วยตวง 95
2. พริกขี้หนูเด็ดก้านบุบพอแตก 17 เม็ด 2.8
3. กระเทียมปอกเปลือกหั่นหยาบ 2 ช้อนโต๊ะ 24
4. กะปิ (เผาไฟ) 2 ช้อนโต๊ะ 28
5. น้ำมันพืช 1 3/4 ช้อนโต๊ะ 23
6. กุ้งแห้งป่น 4 ช้อนโต๊ะ 12
7. น้ำปลา 2 ช้อนโต๊ะ + 1/4 ช้อนชา 33
8. น้ำตาลปี๊ป 1/3 ถ้วยตวง + 1 ช้อนโต๊ะ 95

ผักสด / ผักกินแกล้ม

1. แตงกวา 6 ลูก (64 ชิ้น) 255 หั่น (ขนาด Ø 3 หนา - 0.6 เซนติเมตร)
2. ถั่วฝักยาว 64 ชิ้น 85 หั่น (ขนาดยาว 4 เซนติเมตร)
3. ขมิ้นขาว 56 ชิ้น 110 หั่น (ขนาดกว้าง 2.5 ยาว 3.2 เซนติเมตร) 36
4. ถั่วพูอ่อน 18 ฝัก (56 ชิ้น) 95 หั่น (ขนาดกว้าง 2.2 ยาว - 3.2 เซนติเมตร)
5. สายบัว 56 ชิ้น 120 หั่น (ขนาดยาว 3.5 เซนติเมตร)

ปรุงสำหรับ 8 คน

• น้ำพริกมะขามสดผัด ประมาณ 240 กรัม ผักสด ประมาณ 670 กรัม 1 หน่วยบริโภค = 115 กรัม ประกอบด้วย น้ำพริกมะขามสด 30 กรัม ผักสด 85 กรัม

วิธีทำน้ำพริกมะขามสดผัด

1. นำมะขามสดมาขูดเปลือก ล้างน้ำ พักไว้ แล้วนำมาโขลก ตักใส่ภาชนะแยกไว
2. โขลกกะปิ กระเทียม ให้ละเอียด ใส่พริกขี้หนู มะขามที่โขลกไว้ กุ้งแห้งป่น โขลกให้ผสมเข้ากัน
3. ใส่น้ำมันในกะทะ ตั้งไฟให้ร้อน ใช้ไฟอ่อนๆ นำส่วนที่โขลกลงผัดให้หอม ใส่น้ำตาลปี๊ป น้ำปลา ผัดให้ทั่วจนน้ำพริกค่อนข้างแห้ง (ใช้เวลาในการผัด 10 นาที)
4. ตักใส่ถ้วย รับประทานกับผักสด

รสชาด

• ออกเปรี้ยว เค็ม หวาน เผ็ด

เครื่องแนม / เครื่องเคียงกินแล้วเข้ากัน

• ปลาทูทอด ปลาสลิดทอด ปลาเค็มทอด ปลาช่อนแห้งทอด เนื้อเค็มทอด

หมายเหตุ

• มะขามสดควรเป็นมะขามฝักอ่อนๆ ที่ยังไม่มีเมล็ดเมื่อนำมาโขลกเป็นน้ำพริกเนื้อมะขามจะอ่อนนุ่ม ไม่เป็นกากแข็ง
• น้ำพริกมะขามสดผัด (ไม่ใส่หมู) สามารถเก็บได้นาน
• กะปิควรนำไปห่อใบตองเผาไฟให้หอมก่อนนำมาโขลกกับกระเทียม และส่วนผสมอื่นๆ

สามารถจำแนกมะขามออกเป็นมะขามหวาน และมะขามเปรี้ยว สำหรับมะขามหวานที่พบเห็นและปรากฎอยู่ทุกวันนี้มีอยู่มากกว่า 20 พันธุ์ บางพันธุ์อาจจะมีลักษณะและรูปร่างคล้ายคลึงกัน เจ้าของมะขามจะตั้งชื่อขึ้นมาเอง โดยเอาแหล่งปลูกหรือชื่อเจ้าของนั้นตั้งเป็นชื่อพันธุ์ ดังจะเห็นได้จากมีการประกวดมะขามหวานตามจังหวัดต่าง ๆ ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ซึ่งพบว่ามีพันธุ์ใหม่เกิดขึ้นอยู่เสมอ ๆ เมื่อรวบรวมแล้วศึกษาลักษณะและคุณสมบัติประจำพันธุ์แล้ว พบว่ามีพันธุ์มะขามหวานอยู่เพียงไม่กี่พันธุ์ แต่อย่างไรก็ดี พอจะอนุโลมเรียกชื่อพันธุ์ตามที่มีอยู่ดังต่อไปนี้

1. มะขามหวานพันธุ์หมื่นจง อยู่ที่ อ.หลุ่มเก่า จังหวัดเพชรบูรณ์ ชนะเลิศการประกวดที่จังหวัดเพชรบูรณ์ ปี 2513
2. มะขามหวานพันธุ์สีทอง อยู่ที่ อ.หล่มเก่า จังหวัดเพชรบูรณ์ เคยได้รับรางวัลชนะเลิศการประกวดที่เพชรบูรณ์ ปี 2518
3. มะขามหวานพันธุ์ศรีชมพู อยู่ที่ไร่ศรีชมพู อ.เมือง จ.เพชรบูรณ์ ชนะเลิศการประกวดที่เพชรบูรณ์ ปี 2520-21
4. มะขามหวานพันธุ์น้ำผึ้ง อยู่ที่ไร่คุณประจักษ์ บ้านยาวี ต.วังชมภู อ.เมือง จ.เพชรบูรณ์ ชนะการประกวดมะขามหวานของเพชรบูรณ์ ปี 2524-25
5. มะขามหวานพันธุ์น้ำดุก หรือปากดุก อยู่ที่บ้านปากดุก อ.หลุ่มเก่า จ.เพชรบูรณ์
6. มะขามหวานพันธุ์ขันตี อยู่ที่ อ.เมือง จ.เพชรบูรณ์
7. มะขามหวานพันธุ์อินทผาลัม อยู่ที่ อ.หลุ่มเก่า จ.เพชรบูรณ์
8. มะขามหวานพันธุ์แจ้ห่ม (นายป๋น) อยู่ที่ อ.แจ้ห่ม จ.ลำปาง
9. มะขามหวานพันธุ์เจ้าห่ม (ครูประชาสาร) อยู่ที่ อ.แจ้ห่ม จ.ลำปาง
10. มะขามหวานพันธุ์มหาจรูญ อยู่ที่บ้านหนองตะโพน อ.วารินชำราบ จ.อุบลราชธานี
11. มะขามหวานพันธุ์ครูอินทร์ อยู่ที่บ้านนาทราย ต.พระสาน อ.เขมราฐ จ.อุบลราชธานี
12. มะขามหวานพันธุ์ไผ่ใหญ่ อยู่ที่บ้านไผ่ใหญ่ อ.ม่วงสามสิบ จ.อุบลราชธานี
13. มะขามหวานพันธุ์พระโรจน์ อยู่ที่บ้านพระโรจน์ ต.หนองช้างใหญ่ อ.ม่วงสามสิบ จ.อุบลราชธานี
14. มะขามหวานพันธุ์ครูบัวพันธุ์ อยู่ที่บ้านบัวเทิง อ.วารินชำราบ จ.อุบลราชธานี
15. มะขามหวานพันธุ์ส้มป่อย อยู่ที่ อ.มุกดาหาร จ.นครพนม
16. มะขามหวานพันธุ์นิ่มนวล อยู่ที่ อ.ธาตุพนม จ.นครพนม
17. มะขามหวานพันธุ์นาศรีนวล อยู่ที่ อ.ดอนตาล จ.นครพนม
18. มะขามหวานพันธุ์นวลละออง อยู่ที่กิ่ง อ.นาหว้า จ.นครพนม

นอกจากนี้ก็ยังมีพันธุ์อื่น ๆ เช่น พันธุ์นากว้าง, กงสะเด็น, หลังแตก, เจ้าเนื้อเศรษฐกิจ (เมล็ดลีบ) เป็นต้น

ส่วนผสม

1. มะขามเปียก 1 ก้อน
2. ดินสอพอง (2-3 เม็ด)

วิธีทำ

• นำมะขามเปียกและดินสอพองมาขยี้รวมจนละเอียดรวมเป็นเนื้อเดียวกัน
• จะได้เนื้อครีมข้นและเหนียว
• นำมาพอกกับหน้าที่สะอาดแล้วก่อนเข้านอน
• โดยพอกทิ้งไว้ประมาณ 15-20 นาที จึงล้างออกด้วยน้ำสะอาด

จะทำให้ผิวหน้าเต่งตึงขึ้น ด้วยสูตรผสมนี้เป็นที่รู้จักกันดีทั่วไป สามารถนำมาขัดพอกผิว
หลังจากอาบน้ำทุกครั้งและทิ้งไว้ประมาณ 10 นาทีจึงล้างออกด้วยน้ำสะอาด และไม่ต้องฟอกสบู่ตามก็ได้ทำเป็นประจำสัปดาห์ละ 3-4 ครั้ง

ใช้ใบ 1 กำมือ ต้มกับน้ำ 2-3 แก้ว ให้เดือดนาน 10-15 นาที ใช้ล้างแผลเรื้อรังหรือแผลจากฝีนอกจากทำให้แผลสะอาดแล้ว ยังช่วยให้แผลหายเร็วขึ้น

การป้องกันกำจัดศัตรูพืชให้ต้นมะขาม

ระยะแตกใบอ่อน ให้ป้องกันโรคราแป้งโดยฉีดพ่นสารเบนโนมิล และป้องกันแมลงกินใบ เช่น ด้วงปีกแข็ง หนอนบุ้ง หนอนกระทู้ หนอนมังกร โดยฉีดพ่นสารโมโนโครโตฟอส

ระยะติดฝัก ให้ป้องกันราดำ โดยฉีดพ่นด้วยสารคาร์เบนดาซิม หรือแมนโคเซ็น และป้องกันหนอนเจาะฝัก โดยการฉีดพ่นสารโมโนโครโตฟอส และด้วงเจาะฝักมะขามให้ป้องกันโดยการอบไอน้ำหรืออบแห้ง

วิธีการปลูกต้นมะขาม

1. ใช้ต้นพันธุ์มะขามหวานทาบกิ่ง
2. ควรปลูกในช่วงต้นฤดูฝน
3. ควรขุดหลุมปลูกให้มีขนาดกว้างและลึกประมาณ 50 เซนติเมตร
4. ผสมดิน ปุ๋ยคอกจำนวน 5 กก. และปุ๋ยร็อคฟอสเฟตจำนวน 500 กรัม เข้าด้วยกันในหลุมสูงประมาณ 2 ใน 3 ของหลุม
5. ยกถุงกล้าต้นไม้วางในหลุม โดยให้ระดับของดินในถุงสูงกว่าระดับดินปากหลุมเล็กน้อย
6. ใช้มีดที่คมกรีดถุงจากก้นถุงขึ้นมาถึงปากถุงทั้ง 2 ด้าน (ซ้ายและขวา)
7. ดึงถุงพลาสติกออก โดยระวังอย่าให้ดินแตก
8. กลบดินที่เหลือลงไปในหลุม อย่ากลบดินให้สูงถึงรอยเสียบยอดหรือรอยทาบ
9. กดดินบริเวณโคนต้นให้แน่น
10. ปักไม้หลักและผูกเชือกยึด เพื่อป้องกันลมพัดโยก
11. หาวัสดุคลุมดินบริเวณโคนต้น เช่นฟางข้าว หญ้าแห้ง
12. รดน้ำให้ชุ่ม
13. ทำร่มเงา เพื่อช่วยพรางแสงแดด
14. แกะผ้าพลาสติกที่พันรอยเสียบยอด หรือรอยทาบเมื่อปลูกไปแล้วประมาณ 1-2 เดือน

ระยะเวลาในการปลูกต้นมะขาม

• ระยะปลูก 8×8 เมตร

จำนวนต้นมะขาม/ไร่

• จำนวนต้นเฉลี่ย 25 ต้น/ไร่